LDEK, staż, rezydentura

Obecnie systemowo gwarantowanym dla wszystkich lekarzy dentystów etapem umożliwiającym rozwijanie umiejętności praktycznych po zakończeniu studiów jest staż podyplomowy. Zgodnie z proponowanymi w ramach nowelizacji zmianami czas trwania stażu podyplomowego miałby zostać skrócony do sześciu miesięcy, co spotkało się ze stanowczym sprzeciwem środowiska lekarskiego. Ministerstwo Zdrowia przedstawia jednak to rozwiązanie jako kompromisowe w świetle rozważanej całkowitej likwidacji stażu podyplomowego.

W dyskusjach o projekcie ustawy środowisko lekarskie wskazuje liczne wątpliwości dotyczące proponowanych zmian w zakresie szkolenia specjalizacyjnego. Z punktu widzenia lekarza dentysty nadal dużym problemem jest jednak fakt, że tylko 3,4 proc. miejsc rezydenckich przeznaczonych jest dla lekarzy dentystów. W kolejnych postępowaniach rekrutacyjnych na rezydentury powtarza się trend kilkunastu wniosków przypadających na jedno miejsce. Wzrost limitów przyjęć na kierunek lekarsko-dentystyczny bez zapewnienia odpowiednich możliwości kształcenia podyplomowego może pogłębiać tę dysproporcję.

W konsekwencji dla znacznej części lekarzy dentystów kształcenie podyplomowe od razu po stażu bazuje na wymaganiach i oczekiwaniach stawianych przez sektor prywatny. Naturalną kontynuacją jest dążenie do wykorzystywania nabytych umiejętności w praktyce. Ograniczony i nisko wyceniany koszyk świadczeń refundowanych w zakresie leczenia stomatologicznego sprawia, że lekarze dentyści możliwości realizowania się znajdują przede wszystkim w sektorze prywatnym.

Zjawisko to ma wymiar szerszy niż indywidualne decyzje zawodowe. Ograniczona liczba lekarzy dentystów pracujących w ramach umów z NFZ to ograniczona dostępność świadczeń stomatologicznych w ramach NFZ dla pacjentów. Część pacjentów nie ma możliwości korzystania z usług stomatologicznych w ramach NFZ w swojej okolicy, a tam, gdzie są one dostępne, kolejki są długie, szczególnie w ramach leczenia prowadzonego przez lekarzy specjalistów.

Mieszane uczucia budzi również w ostatnich latach wprowadzanie i wycofywanie w krótkiej perspektywie czasu niektórych rozwiązań. Przykładem tego jest planowana w ramach nowelizacji wspomnianej ustawy rezygnacja z wprowadzonej kilka lat wcześniej jawnej bazy pytań egzaminacyjnych na LEK i LDEK. Choć cofanie decyzji wątpliwych z perspektywy jakości kształcenia kadr medycznych to aspekt pozytywny, który odpowiada na apele społeczności lekarskiej, powtarzalność tego typu działań utrudnia traktowanie ich jako elementów strategii dbania o jakość opieki medycznej w Polsce.

W proponowanych w ostatnich latach rozwiązaniach dotyczących kształcenia kadr lekarskich wyraźnie widać, że panuje trend przyspieszenia wejścia lekarzy do zawodu oraz optymalizacji kosztów. Niezbędna wydaje się jednak stosowna priorytetyzacja i szeroka analiza konsekwencji poszczególnych decyzji, nie tylko w odniesieniu do problemu wyjściowego, ale w kontekście całego systemu. Jakość opieki zdrowotnej, kształcenia kadr medycznych i dostępność leczenia powinny pozostawać nadrzędnymi kryteriami oceny skuteczności projektowanych zmian.