Zdrowie psychiczne lekarza. Jak rozpoznać przeciążenie i odpowiednio reagować?

1. Przeciążenie, wypalenie i zaburzenia psychiczne

• Podobieństwa i różnice między przeciążeniem zawodowym, wypaleniem i objawami zaburzeń psychicznych.
• Wypalenie według ICD-11 jako zjawisko związane z pracą.
• Znaczenie pogorszenia codziennego funkcjonowania dla oceny sytuacji.

2. Wymagania i zasoby w pracy lekarza

• Model Job Demands–Resources w realiach pracy lekarzy.
• Wymagania zawodowe, regeneracja i zasoby chroniące przed narastaniem kosztów.
• Zasoby indywidualne, relacyjne, zespołowe, organizacyjne i profesjonalne.
• Czynniki, na które można wpływać samodzielnie, oraz te wymagające działania zespołu lub organizacji.

3. Mechanizm narastającego przeciążenia

• Jak wymagania zawodowe, niewystarczająca regeneracja i pogorszenie funkcjonowania mogą się wzajemnie wzmacniać.
• Wczesne sygnały ostrzegawcze w obszarze zdrowia, emocji, zachowania, relacji i pracy.
• Indywidualna identyfikacja najważniejszych sygnałów wymagających monitorowania.

4. Granice samopomocy i próg interwencji

• Kiedy samoobserwacja i działania profilaktyczne przestają wystarczać.
• Znaczenie pogorszenia funkcjonowania, sygnałów dostrzeganych przez otoczenie oraz nieskuteczności własnych prób.
• Czerwone flagi wymagające konsultacji lub pilnego skorzystania z pomocy.
• Omówienie przypadku dotyczącego granic samopomocy i konieczności ponownej profesjonalnej oceny.

5. Analiza przypadku narastającego przeciążenia

• Rozpoznanie wymagań zawodowych i czynników zwiększających podatność na przeciążenie.
• Ocena skutków, dostępnych zasobów i barier utrudniających zmianę.
• Wybór pierwszego realistycznego punktu zaczepienia.

6. Drabina reagowania

Dobór działania do charakteru i nasilenia problemu:

• działania możliwe do podjęcia samodzielnie;
• skorzystanie ze wsparcia zespołu lub bliskich;
• zmiany wymagające zaangażowania organizacji;
• konsultacja ze specjalistą;
• ograniczanie skutków sytuacji, której nie można obecnie zmienić.

7. Indywidualny plan na 14 dni

Każdy uczestnik określi:

• jeden czynnik, którym chce się zająć;
• jedno możliwe do wykonania działanie;
• jeden zasób, z którego może skorzystać;
• jeden wskaźnik pozwalający ocenić efekt;
• termin ponownej oceny sytuacji.